Zagadnienie roli i miejsca „dawnośći” w kulturze

Najdonioślejszy wyraz znajduje klasowa interpretacja kultury w studium Powstawanie nowej kultury, poświęconym kulturze proletariatu wielkoprzemy słowego. O szkicu tym mówiliśmy już obszerniej. Ukazuje on proletariat jako, z jednej strony, twórcę nowych, ogólnoludzkich wartości kulturowych, z drugiej zaś – jako klasę, w której rękach trwale wartości dawniejszych epok znajdą najpewniejszą i najpełniejszą kontynuację. Szkic ten, pełen optymizmu, wiary w przyszłość i zaufania do mas ludowych, był doniosłą deklaracją ideologiczną uczonego i swoistym naukowym odpowiednikiem uprzednich i współczesnych deklaracji politycznych autora.

Wielką wagę przywiązywał Czarnowski do podstawowego dla teorii i historii kultury zagadnienia roli i miejsca „dawności“ w ustawicznie przekształ cającej się kulturze. Tematyka ta przewija się przez wiele prac Czarnowskiego, zaś najpełniejszy wyraz znalazła w syntetycznym szkicu Dawność a teraźniejszość w kulturze 80. Zdumiewa wszechstronne omówienie tego zagadnienia na tak niewielu kartach! Z jednej strony – ukazuje autor, jak dawność żyj w każdorazowej teraźniejszości. Z drugiej strony – wszechstronnie przeana lizowane są warunki selekcji i przekształcania dawności. Ukazana jest groźba trwania dawności nieprzeksztalcanej. Ukazana jest rola walki o dawnoś nieprzekształcaną dla utrzymania panowania klasowego klasy uprzywilejowa nej oraz rola klas nowych w przekształcaniu i aktualizowaniu dawności. Stu dium to stanowi niemal syntetycznie ujęty program badań podstawowych zja wisk kultury.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>