Płeć

Płeć osobnika, do którego należała czaszka, nie powoduje żadnych poważnych różnic w wyprostowanej postawie obliczonej za pomocą formuły (4), czyli pomiary czaszki osobników, zarówno płci męskiej, jak i żeńskiej, dają w zasadzie takie same wartości liczbowe w każdym danym czasie i odnośnie każdego danego gatunku. Wprawdzie wysokość sklepienia współczesnej czaszki kobiecej jest mniejsza niż współczesnego jej mężczyzny, lecz również wysokość szczytowego punktu przyczepu mięśni karkowych jest mniejsza u kobiety niż u mężczyzny. Znaczy to, że mniejsza czaszka wymaga mniejszego wysiłku mięśni, podtrzymujących ją od opadnięcia ku dołowi. Wartość 11, po uwzględnieniu zmian zależnych od płci, jest stała, podobnie jak wartość I2. Wykorzystując proporcję jako wskaźnik antropologiczny zmniejszamy konsekwen cje wynikłe z posługiwania się absolutnymi wartościami pomiarów. Pomiary względne bowiem zależą od kształtu, a pomiary bezwzględne – od wielkości.

Gdy rozpatrujemy wskaźnik I3 (pojemność czaszki), nie będący proporcją, wówczas płeć osobnika, do którego należy czaszka, w znacznym stopniu oddziały- wuje na wartość wskaźnika obliczonego z równania (6). Nie należy więc tych samych poszczególnych war tości liczbowych dla stałych P i Q wprowadzać do formuły Lee-Pearsona.

Rozpatrzmy wreszcie wpływ płci na I4, którego wartość oparta jest na pomiarach kąta żuchwy. W zasadzie uważa się, że żuchwa kobieca jest trochę bardziej rozwinięta, niż żuchwa mężczyzny, czyli że wartość a żuchwy kobiety jest nieco większa niż żuchwy współczesnego jej mężczyzny w tym samym wieku i takiej samej rasy.

Konieczne poprawki do formuły (7), chociaż bardzo znikome, będą jednak trudne do oszacowania. W praktyce oznacza to, że punkty obliczone na wykresie I4 w czasie – dla mężczyzny leżałyby cokolwiek niżej od punktów obliczonych dla kobiet. Byłoby interesujące spróbować na tej podstawie opracować metodę ustalania płci osobnika, do którego należała czaszka, mierząc kąt u dużej liczby współczesnych sobie okazów tego samego wieku i rasy, lecz różnej płci. Jeżeli, co może się zdarzyć, test okaże się niewystarczająco czuły, można pominąć w formule (7) wpływ płci. Zasadę taką przyjęto przy umieszczaniu danych na tabeli II i w związku z tym nie wprowadzono żadnych poprawek odnośnie zmian spowodowanych różnicą pici.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>