Osiągnięcia kulturowe człowieka

Test taki powinien – w miarę możności – odpowiadać trzem warunkom. Po pierwsze – wyłonione kryterium lub cecha charakterystyczna musi mieć odpowiednią trwałość, tak aby przetrwała mimo upływu wieków: po drugie – musi być takiej natury, żeby nie ulegało najmniejszej wątpliwości, że może się odnosić tylko i wyłącznie do człowieka: po trzecie – musi nadawać się do określenia zróżnicowania różnych typów ludzkich. Gdyby można było sprostać tym warunkom, wówczas test taki miałby większą wartość niż jakiekolwiek cechy anatomoporównaw- cze, które – jak widać – nie wykazują żadnych wyraźnych ani zasadniczych różnic, stanowiących nieodparty dowód odrębności człowieka od jego małpich kuzynów.

Kryteria, które musimy obecnie zbadać, to osiągnięcia kulturowe człowieka, stanowiące owoc wyższego stopnia wiedzy. Musimy zainteresować się raczej wytworami jego umysłu niż budową ciała. W tym więc celu należy oprzeć się na trwałych materialnych szczątkach, które człowiek pozostawił p° sobie, aczkolwiek liczba ich jest ograniczona. Takie pozostałości byłyby oczywiście zupełnie bezużyteczne dla nauki, gdyby nie można ich było powiązać z ludźmi, którzy przedmioty te wytwarzali. Powiązanie może być bezpośrednie, gdy szkielety i przedmioty znajdowane są łącznie – wówczas gdy człowiek pogrzebany był wraz ze swymi narzędziami, albo pośrednie, gdy na przykład odnajduje się narzędzie kamienne i czaszkę ludzką w różnych miejscach, lecz w warstwach geologicznych sobie współczesnych. W przypadkach takich powiązań pośrednich jest sprawą podstawową, aby zarówno narzędzie, jak i czaszka znalezione były in situ, tzn. nie mogą one być znaleziskami już „ruszonymi” uprzednio, czyli naniesione przez wodę i wobec tego starsze niż warstwa, w której zostały znalezione. Nie zawsze jednak można mieć pewność, że szczątki znajdują się in situ. Dlatego też pośrednią metodą datowania trzeba się posługiwać z należytą ostrożnością. Niektóre przykłady pracy człowieka można rozważać jako kryteria prawdopodobne. Na przykład popioły palenisk, spalone kości i kamienne lampy mogą wskazywać na umiejętność posługiwania się ogniem. Nagromadzone w Europie stosy pirytów i krzemieni, a w Australii krzesiwa z twardego drewna i hubki z kory stanowią dalsze wskazówki co do opanowania umiejętności obchodzenia się z ogniem przez tych, których szczątki złączone są z tego rodzaju pozostałościami.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>